De Amerikaan Edward Snowden bracht heel wat teweeg toen hij naar buiten bracht dat de Amerikaanse overheid op grote schaal telefoon- en internetverkeer van burgers in de gaten houdt. De klokkenluider is nu op de vlucht om vervolging in Amerika te ontlopen. De aanklacht tegen hem luidt beschuldiging van spionage en diefstal van staatseigendommen.

snowden-recht-yuris

Recht op asiel

Snowden verbleef tijdens zijn onthullingen in Hong Kong en reisde 23 juni door naar Rusland. Op 2 juli van dit jaar vroeg hij van daaruit in negentien landen asiel aan. Dat deed hij ook in Nederland. Zonder succes. Snowden moet namelijk fysiek in Nederland aanwezig zijn om asiel aan te vragen en kan dat niet vanuit het buitenland doen. In meerdere landen is om deze reden zijn asielaanvraag afgewezen. Hij dient zich te richten tot het land waar hij zich verbindt of tot het Hoog Commissariaat der Verenigde Naties voor Vluchtingen (UNHCR). Wat zijn positie bemoeilijkt, is het feit dat Amerika zijn paspoort heeft ingetrokken. Daarmee verhindert Amerika zijn recht om asiel aan te vragen, stelt Amnesty International. Bovendien bestaat er een reƫle kans op slechte behandeling wanneer hij terug wordt gestuurd naar Amerika.

De oprichter van Wikileaks riep in een opiniestuk al Europa op Snowden asiel te verlenen. Zij beroepen zich onder andere op de Nobelprijs voor de Vrede die de Europese Unie in 2012 won vanwege haar bijdrage aan de bevordering van o.a. mensenrechten in Europa.

De mening van (politiek) Nederland

De meningen over Snowden lopen uiteen van verrader tot held. Een poll van RTL liet zien dat ruim 60% vindt dat Nederland Snowden asiel moet verlenen. In politiek Nederland vindt de Partij van de Arbeid dat de Amerikaan als politieke vluchteling asiel moet krijgen in de Europese Unie omdat ze niet overtuigd is van zijn veiligheid als hij weer in Amerika is. Ook stelt de PvdA dat er in Europa duidelijke afspraken zijn gemaakt over mensen voor wie het onveilig is om naar hun eigen land terug te gaan. Partijen als GroenLinks en SP vinden het tevens van belang dat klokkenluiders, mensen die hun nek uitsteken, beschermd worden. Andere partijen nuanceren hun mening, onder andere vanwege het uitleveringsverdrag en de vriendschappelijke verhoudingen met Amerika.

Voor Snowden is het misschien mogelijk om via een omweg asiel te krijgen, maar dan draait hoogstwaarschijnlijk wel uit op een juridische procedure. De nationale en internationale rechten spelen dan een rol. Het blijft spannend hoe deze kwestie zich komende tijd ontwikkelt; voor zowel Snowden als Nederland.

Tags